Skip to main content

Химийн элемент Гарчиг Түүх | Тодорхойлолт | Тэмдэглэгээ | Тархалт | Цахим холбоос | Эшлэл | Хажуугийн цэсCommons: Химийн элементElementymology & Elements MultidictSDV Nuclear GlossaryWebElementsChemicoolChemicalElementsLos Alamos National Laboratorychemical elementThe Problem of the Soul in Aristotle's De anima

Химийн элемент


атомын цөмпротоныатомын дугаарааратомустөрөгчазотнүүрстөрөгчатомын дугаартайатомын дугаартайМЭӨГрекийнфилософичүелэх системээатомын дугааратомынхаапротоныатомын цөмпротоныатомын цөмпротоннейтроныцөмпротонынейтроныхимийн элементийнатомуудЛатинШведийнхимичЛатин хэлшинжлэх ухааныгалактикийн












Химийн элемент




Чөлөөт нэвтэрхий толь — Википедиагаас






Jump to navigation
Jump to search




Химийн элементийн үелэх систем (монгол)


Химийн махбодь буюу Химийн элемент гэдэг нь атомын цөм дэх протоны тоо буюу атомын дугаараар тодорхойлогдох нэгэн төрлийн атом юм.[1]


Түгээмэл жишээ бол устөрөгч, азот, нүүрстөрөгч зэрэг болно. 2016 оны байдлаар 118 химийн элемент нээгдээд байна. 82-оос дээш (бисмут, түүнээс дээш), мөн 43-61 хоорон дахь атомын дугаартай элементүүд тогтворгүй, өөрөөр хэлбэл цацраг идэвхит чанартай. Хэдий цацраг идэвхит шинжтэй боловч 94 хүртэлх атомын дугаартай элементүүд байгаль дээр тааралдана.[2]


Лабораторийн нөхцөлд цөмийн урвалаар шинэ химийн элементүүд нээгдсээр байна.




Гарчиг





  • 1 Түүх


  • 2 Тодорхойлолт

    • 2.1 Атомын дугаар


    • 2.2 Атом масс


    • 2.3 Изотопи


    • 2.4 Аллотропи



  • 3 Тэмдэглэгээ


  • 4 Тархалт


  • 5 Цахим холбоос


  • 6 Эшлэл




Түүх |


Элемент гэдэг нэр томъёог МЭӨ 360 оны үед Грекийн философич Плато анх хэрэглэж байжээ[3].


33 химийн элемент бүхий орчин үеийн анхны жагсаалтыг Антуан Лавуазьегийн 1789 оны "Химийн элементүүд" (Elements of Chemistry) номноос харж болно. 1869 онд Д.Менделеев алдарт үелэх системээ нээсэн байна.




1869 оны Мендлеевийн үелэх систем


20-р зууны эхэн хүртэл химийн элементийг цаашид дахин жижиг хэсгүүдэд задрахгүй хэмээн тодорхойлж байв.[4] 1913 онд Генри Мослей химийн элементийн атомын дугаар нь тухайн атомынхаа протоны тоогоор тодорхойлогдох зүй тогтлыг нээсэн байна. 1919 онд нийт 72 химийн элемент нээгдээд байсан ба [5], 1955 онд нээгдсэн 101 дэх элементийг Алдарт химич Менделеевийн нэрээр нэрлэжээ.





Тодорхойлолт |



Атомын дугаар |


Үндсэн өгүүлэл: Атомын дугаар

Атомын дугаар гэдэг нь тухайн элементийн үелэх системд эзлэж байгаа дэс дугаар бөгөөд тухайн атомын цөм дэх протоны тоотой ижил утгатай байдаг.



Атом масс |


Үндсэн өгүүлэл: Атом масс

Атом масс (A тэмдэглэгдэнэ) гэдэг нь атомын цөм дэх протон ба нейтроны тооны нийлбэр юм.



Изотопи |


Үндсэн өгүүлэл: Изотопи

Изотопи гэдэг нь цөм дэх протоны тоогоороо ижил, харин нейтроны тоогоороо ялгаатай тухайн химийн элементийн төрлүүдийг хэлнэ.



Аллотропи |


Үндсэн өгүүлэл: Аллотропи

Аллотропи нь тухайн нэг химийн элементийн үүсгэж буй хоорондоо ялгаатай хоёр болон түүнээс олон төрлийн дан бодисууд юм. Өөрөөр хэлбэл эдгээр аллотропиудыг бүрдүүлэгч атомууд нь ижил боловч, эдгээр атомуудын хоорондоо холбогдох байдал нь өөр байна. Өөрөөр хэлбэл бүтцийн байгууламж нь ялгаатай байна.



Тэмдэглэгээ |


Латин үсгээр тэмдэглэгддэг, орчин үеийн химийн тэмдэглэгээг Шведийн химич Йонс Якоб Берцелиус боловсруулсан бөгөөд тухайн үед Латин хэл нь шинжлэх ухааны хэл байжээ.



Тархалт |


Манай галактикийн хамгийн өргөн тархалттай 10 химийн элемент.
























Элементсая хуваасны нэгээр,
жингийн

Устөрөгч
739,000

Гели
240,000

Хүчилтөрөгч
10,700

Нүүрстөрөгч
4,600

Неон
1,340

Төмөр
1,090

Азот
970

Цахиур
650

Магни
580

Хүхэр
440

Лити



Цахим холбоос |



 Commons: Химийн элемент – Викимедиа дуу дүрсний сан


  • Elementymology & Elements Multidict word history and language dictionary

  • SDV Nuclear Glossary

  • WebElements

  • Chemicool

  • ChemicalElements

  • Los Alamos National Laboratory


Эшлэл |




  1. ↑ Compendium of Chemical Terminology, chemical element


  2. ↑ A. Earnshaw, Norman Greenwood. Chemistry of the Elements, Second Edition. Butterworth-Heinemann, 1997


  3. ↑ Hillar, Marian (2004). The Problem of the Soul in Aristotle's De anima. NASA WMAP. 2006-08-10-д хандсан.


  4. ↑ Boyle, Robert (1661). The Sceptical Chymist. 


  5. ↑ Carey, George, W. (1914). The Chemistry of Human Life. 









"https://mn.wikipedia.org/w/index.php?title=Химийн_элемент&oldid=572347"-с авсан










Хажуугийн цэс


























(window.RLQ=window.RLQ||[]).push(function()mw.config.set("wgPageParseReport":"limitreport":"cputime":"0.076","walltime":"0.097","ppvisitednodes":"value":731,"limit":1000000,"ppgeneratednodes":"value":0,"limit":1500000,"postexpandincludesize":"value":3547,"limit":2097152,"templateargumentsize":"value":1045,"limit":2097152,"expansiondepth":"value":7,"limit":40,"expensivefunctioncount":"value":0,"limit":500,"unstrip-depth":"value":0,"limit":20,"unstrip-size":"value":2471,"limit":5000000,"entityaccesscount":"value":0,"limit":400,"timingprofile":["100.00% 37.189 1 -total"," 64.48% 23.978 1 Загвар:Reflist"," 24.07% 8.950 2 Загвар:Cite_book"," 15.70% 5.837 1 Загвар:Cite_web"," 13.71% 5.100 4 Загвар:Гол"," 12.77% 4.750 1 Загвар:Commons"," 7.38% 2.744 1 Загвар:Prettytable"],"cachereport":"origin":"mw1265","timestamp":"20190409115303","ttl":2592000,"transientcontent":false););"@context":"https://schema.org","@type":"Article","name":"u0425u0438u043cu0438u0439u043d u044du043bu0435u043cu0435u043du0442","url":"https://mn.wikipedia.org/wiki/%D0%A5%D0%B8%D0%BC%D0%B8%D0%B9%D0%BD_%D1%8D%D0%BB%D0%B5%D0%BC%D0%B5%D0%BD%D1%82","sameAs":"http://www.wikidata.org/entity/Q11344","mainEntity":"http://www.wikidata.org/entity/Q11344","author":"@type":"Organization","name":"Contributors to Wikimedia projects","publisher":"@type":"Organization","name":"Wikimedia Foundation, Inc.","logo":"@type":"ImageObject","url":"https://www.wikimedia.org/static/images/wmf-hor-googpub.png","datePublished":"2007-07-17T19:44:12Z","dateModified":"2019-03-02T12:24:16Z","image":"https://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/5/56/%D2%AE%D0%B5%D0%BB%D1%8D%D1%85_%D1%81%D0%B8%D1%81%D1%82%D0%B5%D0%BC.png","headline":"u0422u0438u0442u0430u043d"(window.RLQ=window.RLQ||[]).push(function()mw.config.set("wgBackendResponseTime":270,"wgHostname":"mw1265"););
-

Popular posts from this blog

The Calvary Singular or Plural The 2019 Stack Overflow Developer Survey Results Are InAre collective nouns always plural, or are certain ones singular?Is “audience” singular or plural?“Wasn't” vs. “weren't” in a vernacular sentence“My last couple of years” — singular or plural?Is 'rest' singular or plural?Is “all but one” singular or plural?Whether to use the singular or plural form of basis?Singular and Plural for numbersIs there a plural form of teeth?performance: plural vs singular?singular or plural nouns?Singular and Plural

Image
How to type a long/em dash `—` Did Scotland spend $250,000 for the slogan "Welcome to Scotland"? Worn-tile Scrabble Can we generate random numbers using irrational numbers like π and e? Geography at the pixel level For what reasons would an animal species NOT cross a *horizontal* land bridge? A female thief is not sold to make restitution -- so what happens instead? What is this sharp, curved notch on my knife for? Why does the nucleus not repel itself? What do I do when my TA workload is more than expected? How do I free up internal storage if I don't have any apps downloaded? How come people say “Would of”? Can there be female White Walkers? Cooking pasta in a water boiler If I score a critical hit on an 18 or higher, what are my chances of getting a critical hit if I roll 3d20? Is it ok to offer lower paid work as a trial period before negotiating for a full-time job? Can an undergraduate be advised by a professor who is very far...
Read more

How does one intimidate enemies without having the capacity for violence?Ideas for how aliens would approach this fight?How to convey the scale of my humanoid without science or units?How does the “space drive” conserve momentum?Planet Vanishes - How does this affect the orbiting starships?How does a community of a Universe Simulator have the same language as its creator?How would US Presidential elections be affected if voters could choose the state their vote for President was counted in?How Does One Ensures the Immortality of Their ConsciousnessHow do I retain national independence while also having a one world government?How can Ganymede have an Earth-like gravity without us having realized it?How would one make a lion mount for a fantasy world?

Image
Emailing HOD to enhance faculty application Forgetting the musical notes while performing in concert Why do I get two different answers for this counting problem? Watching something be written to a file live with tail What defenses are there against being summoned by the Gate spell? Why do bosons tend to occupy the same state? I'm flying to France today and my passport expires in less than 2 months Is the Joker left-handed? How to prevent "they're falling in love" trope Why is it a bad idea to hire a hitman to eliminate most corrupt politicians? I Accidentally Deleted a Stock Terminal Theme What reasons are there for a Capitalist to oppose a 100% inheritance tax? Twin primes whose sum is a cube Can I ask the recruiters in my resume to put the reason why I am rejected? Could gravitational lensing be used to protect a spaceship from a laser? Do I have a twin with permutated remainders? How do I write bicross product symbols in latex? If...
Read more

Output visual diagram of pictureASCII-art logic gate diagramBooks on a ShelfDetermine the Dimensions of a Rotated RectangleDraw a Houndstooth PatternDraw and label an ASCII hexagonal gridGolf me an ASCII AlphabetASCII Jigsaw PuzzleOutput a pretty boxASCII-Art Venn DiagramASCII Exact Cover with Rectangles

Image
Turning a hard to access nut? Magento 2: Make category field required in product form in backend Are hand made posters acceptable in Academia? How do researchers send unsolicited emails asking for feedback on their works? Why is indicated airspeed rather than ground speed used during the takeoff roll? Perfect 4th is dissonant? If I cast the Enlarge/Reduce spell on an arrow, what weapon could it count as? What is it called when someone votes for an option that's not their first choice? Is it okay for a cleric of life to use spells like Animate Dead and/or Contagion? Would mining huge amounts of resources on the Moon change its orbit? Creating points with attributes from coordinates in ArcPy Box half filled color Asserting that Atheism and Theism are both faith based positions Why is "la Gestapo" feminine? Recursively updating the MLE as new observations stream in Why didn't Voldemort know what Grindelwald looked like? Print last inputted...
Read more